W sobotę 28 marca 2026 roku, w Starostwie Powiatowym w Ciechanowie odbył się I Kongres Kół Gospodyń Wiejskich Powiatu Ciechanowskiego. Wydarzenie zgromadziło przedstawicielki KGW z całego regionu, które wspólnie rozmawiały o swojej działalności, wyzwaniach i możliwościach rozwoju. Spotkanie zostało zorganizowane przez Monikę Golubską i Patrycję Kordalską, a honorowy patronat objęli Poseł na Sejm RP Anna Ewa Cicholska oraz Starosta Powiatu Ciechanowskiego Jan Andrzej Kaluszkiewicz.
Kongres rozpoczął się od oficjalnego powitania gości oraz przedstawienia celu wydarzenia i planu obrad. Następnie uczestnicy wysłuchali prelekcji poświęconych m.in. zasadom prowadzenia zbiórek publicznych, współpracy kół gospodyń wiejskich z samorządem oraz możliwościom wsparcia działań skierowanych do seniorów. Ważnym elementem spotkania był także panel dyskusyjny oraz sesja pytań i odpowiedzi, podczas których uczestniczki mogły wymienić się doświadczeniami i porozmawiać o codziennej działalności swoich kół. Kongres zakończyło podsumowanie oraz wspólny poczęstunek.
Podczas kongresu dużo miejsca poświęcono praktycznym aspektom funkcjonowania kół gospodyń wiejskich oraz wyzwaniom, z jakimi mierzą się na co dzień. Omawiano przede wszystkim kwestie formalno-prawne związane z prowadzeniem działalności, w tym zasady rozliczeń, sprawozdawczości oraz nowe obowiązki wynikające z przepisów, które dla wielu kół nadal stanowią trudność. Sporo uwagi poświęcono również sposobom pozyskiwania środków, od dotacji i programów wsparcia, przez współpracę z samorządami, aż po coraz częściej wykorzystywane zbiórki publiczne. Podkreślano, że choć dla wielu organizacji jest to wciąż stosunkowo nowy obszar, daje on realne możliwości finansowania działań, takich jak zakup wyposażenia czy organizacja wydarzeń dla mieszkańców.
W trakcie spotkania zwracano uwagę, że działalność kół to znacznie więcej niż obecność na festynach, dożynkach czy kiermaszach. To także codzienna, często niewidoczna praca związana z prowadzeniem dokumentacji, planowaniem inicjatyw i dbaniem o formalną stronę funkcjonowania organizacji. Jednocześnie podkreślano dynamiczny rozwój kół gospodyń wiejskich w ostatnich latach, szczególnie po wejściu w życie przepisów, które ułatwiły ich rejestrację i działalność. W wielu miejscowościach powstały nowe koła, a już istniejące zaczęły działać jeszcze aktywniej, przyciągając osoby w różnym wieku.
Zwracano również uwagę na integracyjny charakter tej działalności. W kołach coraz częściej angażują się całe rodziny, nie tylko kobiety, ale także mężczyźni i dzieci.
Organizacje te aktywnie uczestniczą w życiu swoich miejscowości, przygotowując wydarzenia okolicznościowe, warsztaty, spotkania dla mieszkańców, akcje charytatywne czy inicjatywy skierowane do seniorów. W wielu przypadkach to właśnie koła gospodyń wiejskich stają się głównym animatorem życia społecznego na terenach wiejskich, gdzie dostęp do instytucji kultury jest ograniczony.
Podczas kongresu podkreślano także znaczenie współpracy i wymiany doświadczeń między kołami. Uczestnicy mieli okazję poznać dobre praktyki z innych regionów, dowiedzieć się, jak unikać najczęstszych błędów oraz jak skuteczniej rozwijać swoją działalność. Wskazywano, że takie spotkania sprzyjają budowaniu sieci kontaktów, wzmacnianiu liderów lokalnych społeczności i motywują do podejmowania nowych inicjatyw.
Organizatorki kongresu Monika Golubska i Patrycja Kordalska
podkreślały, że pomysł na kongres dojrzewał od dłuższego czasu i wynikał z realnych potrzeb środowiska. Ten pomysł tak naprawdę zrodził nam się już bardzo dawno. To pierwszy kongres w powiecie ciechanowskim, ale chcemy organizować je w kolejnych powiatach i tworzyć taką przestrzeń do spotkań mówiły.
Zwracały uwagę, że kluczowym celem wydarzenia była integracja oraz przekazanie praktycznej wiedzy: Chciałybyśmy, żeby koła się integrowały, zdobywały potrzebną im wiedzę. Same działamy w kołach, więc wiemy, jakie są problemy i z czym na co dzień się mierzymy. Jednym z najważniejszych tematów były zbiórki publiczne, które, jak przyznały budzą wiele wątpliwości: Wiele kół stawia tak zwaną puszkę, ale nie zawsze ma świadomość, jakie są przepisy i jaka odpowiedzialność się z tym wiąże.
Dlatego ten temat był dla nas bardzo istotny i dlatego pojawił się jako pierwszy panel. Podkreślały również znaczenie współpracy z samorządami: To bardzo ważny obszar, bo gdy nie ma tej współpracy, na wiele rzeczy zamyka się droga. Dlatego chcemy pokazywać, o co można się ubiegać w swoich gminach i jakie są możliwości wsparcia. Wskazywały także na znaczenie trzeciego panelu dotyczącego bonu senioralnego: To fajne rozwiązanie dla grup, szczególnie że w kołach jest dużo seniorów. Wniosek jest prosty, a wiele kół wciąż nie ma świadomości, z jakich funduszy może korzystać.
Organizatorzy zwracali uwagę na praktyczny wymiar wiedzy przekazywanej podczas kongresu, zwłaszcza w kontekście zbiórek publicznych: To nie jest trudne, trzeba zarejestrować zbiórkę, prowadzić sprawozdanie i wtedy można legalnie zbierać środki na cele statutowe czy działania charytatywne. Jednocześnie ostrzegano przed konsekwencjami braku znajomości przepisów: Warto wiedzieć, jakie są zasady, bo konsekwencje mogą być poważne, nawet do kilku tysięcy złotych kary.
Wspominano również o wcześniejszych spotkaniach, podczas których omawiano m.in. kwestie sanitarne: Byli eksperci z sanepidu, poruszane były tematy dotyczące czystości, badań i wymogów, bo za ich brak również grożą kary. Podkreślano, że tematów do omówienia jest znacznie więcej: To dopiero początek, bo są jeszcze kwestie ewidencji, statutów, różnych formalności, to wszystko będziemy rozwijać na kolejnych spotkaniach. Na zakończenie zapowiedziano kontynuację inicjatywy: Już teraz planujemy kolejny kongres w Ciechanowie, pod koniec września, w tym samym miejscu.
Do roli i znaczenia kół gospodyń wiejskich odniosła się także Poseł na Sejm RP Anna Ewa Cicholska, która objęła wydarzenie patronatem.
Cieszę się bardzo, że objęłam patronatem pierwszy kongres kół gospodyń wiejskich w powiecie ciechanowskim. Odbywa się on w starostwie powiatowym, a spotykają się tutaj przedstawicielki praktycznie wszystkich kół z naszego powiatu – mówiła. Podkreślała, że takie spotkania to przede wszystkim przestrzeń do wymiany doświadczeń oraz zdobywania wiedzy: To dobra okazja do rozmów, ale też do tego, żeby dzięki obecności prelegentów dowiedzieć się, jak funkcjonują koła, jak pozyskiwać środki finansowe, jak je rozliczać i z jakich programów można korzystać.
Zwracała uwagę, że czas organizacji kongresu nie jest przypadkowy: To bardzo dobry moment przed wydarzeniami letnimi, kiedy koła przygotowują się do różnych inicjatyw i mogą np. organizować zbiórki publiczne.
Poseł podkreśliła także ogromną rolę społeczną kół gospodyń wiejskich: Odgrywają one bardzo ważną rolę w środowiskach wiejskich. To właśnie one tak naprawdę napędzają życie społeczne w swoich miejscowościach. Angażują się w działania kulturalne, oświatowe, wspierają parafie, szkoły i lokalne inicjatywy. To są osoby zawsze pomocne, stanowiące nieodzowny element życia społeczności. Wskazała również na ich znaczenie w podtrzymywaniu tradycji: Przede wszystkim pielęgnują polską kulturę ludową i regionalne tradycje.
Przypomniała, że działalność kół ma długą historię: Koła gospodyń wiejskich funkcjonują już od blisko 130 lat, przetrwały różne okresy historyczne, ale w ostatnich latach nastąpiło ich ponowne ożywienie. Jak zaznaczyła, było to możliwe dzięki zmianom legislacyjnym: Wprowadzenie ustawy, nad którą pracowałam wspólnie z innymi posłankami, umożliwiło rejestrację kół w ARiMR i ułatwiło ich funkcjonowanie.
W każdej miejscowości może powstać takie koło, wystarczy minimum dziesięć osób, aby rozpocząć działalność i ubiegać się o środki. Dodała, że procedury są stosunkowo proste, co sprzyja rozwojowi inicjatyw: To fundusze, które są łatwe do rozliczenia, dlatego dziś możemy powiedzieć, że koła gospodyń wiejskich powstają jak grzyby po deszczu.
Tekst, zdjęcia: Ciech24.pl